بوارەكانى (پيشەكانى) كارگێرى كار

بەرێوبەرەکان، لەهەموو ئاستەکانی پەیکەری رێکخستنیدا لەچەند گروپێکی جۆراوجۆر و یەک تەواوکەردا کار دەکەن لە چالاکیە بنچینەییەکانی دامەزراوەدا کە شێوەی چوار کارگێڕی وەردەگرێت ئەوانیش بریتین لە: کارگێڕی کردارەکان یان پرۆسەکان و، کارگێڕی بازاڕگەریی، پێشتریش بەم چالاکیانە دەوترا ( وەزیفەکانی دامەزراوە) ، ئەمەش دەبووە هۆی هەندێک تێکەڵبوون لەنێوان وەزیفەکانی دەنەزراوە و وەزیفەکانی بەڕێوەبەر، بەتەنیشت ئەو چوار کارگێڕیە بنچینەییەوە چەند کارگێڕییەکی یاریدەدەریش هەن: کارگێڕی توێژینەوەکان و پەرەپێدان و کارگێڕی پەیوەندییە گشتیەکان و کارگێڕی خزمەتگوزارییە یاریدەدەرەکان، هەموو ئەم کارگێڕیانەش باڵا دەبن بەسەر کارگێڕی باڵا لە دامەزراوەکەدا، هەروەها بە یەکێک لە چالاکیەکانی دامەزراوەش دادەنرێت.

أکارگێڕی چالاکیە بنچینەییەکان لە دامەزراوەدا:
١کارگێڕی پرۆسەکان – إدارة العمليات – Operation Management
لە ڕابردوودا بەم چالاکیە دەوترا (کارگێڕی بەرهەم) بەمانا فراوانەکەی لەناویشیدا کارگێڕی کڕینەکان و گەنجینەکان. بەڵام ئێستا کارگێڕی پرۆسەکان بە ناولێنان هاوچەرخەکەی دادەنرێت، کە پرۆسەکانی دامەزراوەی پیشەسازی تێ دەپەڕێنێت بۆ پرۆسەکانی دامەزراوە کە بەپێی ئەوە هاوردەکان (المدخلات) لە (دەرامەتە هەمەجۆرەکان) دەگۆڕێن بۆ هەناردەکان (المخرجات) لە (شمەک و خزمەتگوزارییەکان) کە بەهاکەیان زیاترە لە بەهای هاوردەکان.
لەنێو گرینگترین پسپۆڕیە لقیەکانیشدا لەناو ئەم کارگێڕیەدا پلاندانانی ووزەی بەرهەمهێنانی و، هەڵبژاردنی شوێن و، پلاندانانی قۆناغەکانی گۆڕینی هاوردەکانە بۆ هەناردەکان و، رێکخستن و، خشتەڕێژکردن و، هاوردەکردن (کڕین) و، چاودێری لەسەر زەخیرەکراوەکان (کەرەستەکان) و، لەسەر (جۆرێتی) و بەرهەمهێنان.

٢- کارگێڕی بازاڕگەری- إدارة التسويق – Marketing management
فرۆشتنی بەرهەمەکانی دامەزراوەکە لەخۆ دەگرێت لە شمەک و خزمەتگوزاریەکان بە کڕیارەکان (لە بەکاربەرەکان و ، دامەزراوە میانکارەکان)، ئەمەش دوای زانینی خواست و پێداویستیەکانیان و، کارکردن بۆ تێرکردنی لەڕووی چەند و جۆرەوە، هەروەها لەکات و شوێنی گونجاویشدا، بەم پێیەش چالاکی بازاڕگەری دیاریکردنی ئاوێتەی بازاڕگەری دەگرێتەوە، لەناویشیدا ئاوێتەی بەرهەم و، نرخدانان و، ڕەواج پێدان و، دابەشکردن و، توێژینەوەکانی بازاڕگەری.

٣کارگێڕی دارایی – إدارة المالیة – Financial Management
كارگێڕی دارایی و کارگێڕی سەرچاوەکان و بەکارهێنانەکانی داراییەکان لەخۆدەگرێت لە دامەزراوەکەدا بۆ چەند وادەیەکی جۆراوجۆر، بەئامانجی مەزنکردنی بەهای دامەزراوەکە و، بەجێگەیاندنی بەرپرسیارێتیەکانی تر لە بەرامبەر کۆمەڵگەدا. کە ئەمەش چەند چالاکیەکی لقی لەخۆ دەگرێت، گرنگترینیان شیکارکردن و، پلاندانان و، چاودێری دارایی و، کارگێڕی سەرمایەی وەگەڕخراو (هەبووەکان-موجوداتەکان) و (داواکراوە ئاڵوێڕەکان) و، سەرمایەی جێگیر (هەبووە جێگیرەکان) و سەرچاوەکانی پارەدارکردنی وادە مامناوەند و درێژخایەن، هەروەها بەراوردکردن لەنێوان خۆ خستنە مەترسی و داهات داو- دیاریکردنی پەیکەری سەرمایە و تێچوونەکەی و، هەڵسەنگاندن و، کارگێڕی بەشکردنی قازانجەکان و لایەنە داراییەکان و سەرلەنوێ داڕشتنەوەی پەیکەری دامەزراوەکەدا ( تێهەڵکێش کردن و، پەرتکردن).

٤- کارگێڕی دەرامەتە مرۆییەکان – إدارة الموارد البشرية – Human resources Management
کارگێڕی دەرامەتە مرۆییەکان ناولێنانێکی نوێیە بۆ کارگێڕی تاکەکان ( کارگێڕی کرێکارەکان ) ئەمەش: شیکارکردن و وەسفکردنی وەزیفەکان و پلاندانانی دەرامەتە مرۆییەکان و هەڵبژاردنی و مەشق پێکردنی و گەشەپێدانی و پاداشتکردنی و هەڵسەنگاندنی کارەکانی و سیستەمی هاندانی و تەندروستی پیشەیی و ئەو خزمەتگوزاریانەی پێشکەشی دەکرێن و پەیوەندیەکانی کاری کۆمەڵی دەگرێتەوە.

ب- کارگێڕی چالاکیە یاریدەدەرەکان
١- چالاکی کارگێڕی باڵا – نشاط إدارة العليا – Top Management
ناکرێت چالاکیەکانی کارگێڕی باڵا پۆلێن بکرێن (سەرۆکی ئەنجومەنی کارگێڕی و بەڕێوبەری گشتی یان سەرۆکی دامەزراوە و جێگرەکەی) لەچوارچێوەی ئەو چالاکیە بنەڕەتیەی باسکران، چونکە ئەوە کارگێڕیەکی باڵاییە، کار دەکات لەسەر هەماهەنگی یان تەواوکاری هەموو چالاکیەکانی دامەزراوەکە لەیەک یەکەی ئامانجداردا، لەگەڵ مومارەسەکردنی چوار وەزیفە کارگێڕیەکەدا بەڵام لە ئاستێکی باڵاوە. لەوانەشە ئەوەی کە پێشتر کاری کردووە لە چالاکیە بنەڕەتیەکانی ( کارگێڕیەکان) باڵا بێت بەسەر ئەم کارگێڕیە باڵایەدا بەڵام کاتێک بەرز دەبێتەوە بۆی دەبێت وەک هەموویەک بۆ دامەزراوەکە بڕوانێت، نەک بەچاوی چالاکیەکی دیاریکراو تێیدا.

٢- توێژینەوەی و پەرەپێدان – البحوث والتطوير – Research and Development
چالاکیەکە ئەنجامدانی توێژینەوەی پراکتیکی لەخۆ دەگرێت ئامانجی لەخۆگرتنی گۆڕانە و وەڵامدانەوەیە بۆی، لەناویشیاندا پەرەپێدانی پرۆسەکان و بازاڕگەری و دارایی و دەرامەتی مرۆیی، لەچوارچێوەی ژینگەیەکی نوێ بۆوەدا.

٣پەیوەندییە گشتیەکان – العلاقات العامة – Public Relation
ئەمەشیان چالاکیەکە کە رێکخراوە (دامەزراوە) بە کۆمەڵگەوە گرێ دەدات لەڕێگەی ئاگاداربوونی دروست لە پێویستیەکانی ژینگە و هەڵوێستی لە دەرهاتەکانی رێکخراوە  و ئاگاداربوونی دروست لە سیاسەتەکان و دەرئەنجامەکانی رێکخراوە بۆ ئەوەی ژینگە لە بەشدارییەکانی ئاگاداربێتەوە هەروەها هۆشیارکردنەوەی جەماوەرەکەی بە باشترین شێواز  بۆ سوود وەرگرتن لەو دەێئەنجامانە، ئەمە وێڕای هەماهەنگی دروست لەگەڵ کارگێڕی رێکخراوەکە و بەشداریکردن لە کێشانی سیاسەتەکانی بۆ گەیشتن بە بەرزترین ڕادەی مومکین لە تێرکردنی پێداویستیەکانی ژینگە.